Categorie archief: 21st century skills
21st century skills zijn: ICT geletterdheid, informatievaardigheden, sociale en/of culturele vaardigheden (burgerschap), samenwerking en communicatie. Maar ook creativiteit, kritisch denken, en probleemoplosvaardigheden.
Ha Marcel,
Een paar weken gelegen begreep ik via Twitter dat Jeroen en Edwin met iets spannends bezig waren. Ik kon niet weten dat het over Open Bibliotheken zou gaan. Leen heeft (uiteraard ;)) geblogd over dit prachtig initiatief. Omdat ik verder aan dit bericht niets toe te voegen heb, wilde ik de ‘reblog’-mogelijkheid van WordPress eens uitproberen. Zo heb ik nu 2 vliegen in 1 klap. En ik heb de info over Open Bibliotheken ook op ons blog staan en ik vermenigvuldig digitale content van Leen.
Ook een dikke pluim voor Jeroen en Edwin van mij.
groet,
Judith
Het kan! Maar mag het ook? #idmdhconf12
Dag Marcel,
Zojuist heb ik de laatste hand gelegd op de conceptnotitie Plagiaatpreventie en – bestrijding binnen Zuyd. Ik hoop dat ik deze snel met ons CvB mag bespreken. Je weet dat ik ook betrokken ben bij het Auteursrechtenloket Zuyd. Zo ook, Lilian van de Burgt en Lien Goldbach, 2 collega’s van Zuyd Bibliotheek. Zij hebben op 9 maart j.l. de IDM conferentie 2012 in Den Haag over ethische en juridische aspecten van informatiegebruik bijgewoond. Op mijn verzoek van mij hebben ze hierover geblogd. Het woord is aan Lilian en Lien:
Het thema van de conferentie luidde : ‘Het kan! Maar mag het ook? : ethische en juridische aspecten van de informatievoorziening’.
IDM den Haag besteedt daar op dit moment aandacht aan, in de door Jos van Dijk ontwikkelde minor ‘ethische en juridische aspecten van informatiegebruik’. Om dit onderwerp verder uit te diepen is gekozen voor het genoemde thema. Een thema, dat ons, medewerkers van het Auteursrechtenloket Zuyd natuurlijk erg aansprak. Immers, in de tijd waarin databestanden steeds vaker worden opengesteld en mensen zelf via allerlei tools gemakkelijk informatie en documenten delen, dienen zich steeds vaker kwesties aan omtrent privacy, ethiek en auteursrecht.
Tot nu hebben wij vooral gefocust op de juridische kant van het verhaal en daarom vonden we het ook heel interessant om de andere (de ethische) kant van het verhaal eens belicht te zien. Hierin zijn we zeker niet teleurgesteld!
De eerste spreker van de middag was dr. Marcel Becker, (docent aan de Universiteit van Nijmegen) volgens eigen zeggen een ‘Manusje van alles in de toegepaste ethiek, die zich sinds kort bezighoudt met ethiek en nieuwe media’.
Na een inleiding over normen, waarden en respect (uit respect pleeg je bijv. geen plagiaat) liet hij zien dat als gevolg van de informatisering van ons wereldbeeld steeds meer zaken in termen van ‘informatie’ worden beschreven, bv.
- Macht (= wie beschikt over de benodigde informatie?)
- Wetenschap (= wie is in staat om te gaan met de eindeloze stroom informatie?)
- Producten (=producten ontstaan m.b.v. informatie).
De snelle veranderingen binnen de informatietechnologie hebben ook gevolgen voor de ethiek. Ze beïnvloeden namelijk ons denken en kijken. Naast de vraag of iets goed of kwaad is, ontstaat nu ook de vraag naar goede vaardigheden. Als voorbeeld noemde hij de veranderde waarde van het begrip “intimiteit”. Vroeger was het intiem als je op zaterdagavond met je gezin op de bank zat. Die intimiteit krijgt nu een ander karakter als tegelijkertijd de buitenwereld via de computer “binnen” gehaald kan worden.
Verder noemde hij de “cirkelbeweging”: in de ethiek willen we de ontwikkelingen beoordelen….die ons oordelen tegelijkertijd beïnvloeden (een doordenkertje). Nieuwe technologieën vragen nieuwe vaardigheden.
De spreker liet ons verder aan de hand van enkele voorbeelden zien dat het onderscheid publiek/privé (die ooit fysiek gescheiden waren), verdwenen is. We verrichten private handelingen in een publiek domein en omgekeerd. Dit kan botsen. Een voorbeeld: in een private omgeving heb je een spontaan en omgeremd gevoel maar je bent bijv. wel publiek bezig als je privézaken op internet zet.
Tot slot stipte hij het gevaar van de ‘information bubble’ aan, deze werd later door een andere spreker ook nog eens genoemd. Het ‘Broadcast model (=het ongedifferentieerd informatie zenden, bijv. een tv zender) maakt plaats voor het ‘point to point model (differentiatie van informatie). Dit model is weliswaar effectiever, maar het leidt tot profilering ; ieder krijgt gerichte informatie. Het gevaar schuilt hierin dat de zoekmachine de informatie geeft waarvan hij denkt dat wij die willen.
Uiteindelijk leeft iedereen in zijn eigen ‘informatie bubble’, op een eilandje dus. De uitdaging voor ons bestaat eruit om deze informatie bubble tegen te gaan. Zeer zeker een ethische kwestie om over na te denken.
De tweede spreker, drs. Jos van Dijk, neemt als docent afscheid van IDM Den Haag. Hij heeft de minor ‘ethische en juridische aspecten van informatiegebruik’ ontwikkeld, deze diende als basis voor het thema van de conferentie.
Jos ging in op de beroepsethiek van de informatieprofessional.
Meteen rees de vraag of bibliotheken een privacybeleid hanteren (hoe gaan we om met lenergegevens?) Welke normen en waarden hanteren we hierbij? Is er een wet en schaden we die, schaden we evt. belangen? Allemaal ethische vragen. Bij ons rees de vraag of Zuyd een privacybeleid kent. En zo ja, waar vinden we dat dan?
Volgens Jos gaat het in de beroepsethiek voor de informatieprofessional om 3 ethische beginselen:
- Morele verantwoordelijkheid : je helpt elkaar, dit schept wederzijds vertrouwen. Als je binnen een organisatie niet op elkaar kunt rekenen gaat die organisatie als los zand aan elkaar hangen. Voorbeeld: Het Afrikaanse principe Ubuntu, hetgeen zoveel betekent als respect en toewijding. Het delen van dingen maakt een mens een mens. Kennis delen is een belangrijke gemeenschappelijke waarde.
- Integriteit. The golden rule : wat gij niet wilt dat u geschiedt, doe dat ook een ander niet. Vertaald naar de beroepspraktijk betekent dit dat je daarom geen plagiaat pleegt.De spreker maakt van ‘The golden rule’ een bruggetje naar ‘The commons’ (Open Access, Creative Commons, internet). Binnen deze beweging profiteren we van elkaar maar proberen we ook onderling vertrouwen te wekken. Overigens stamt dit begrip uit de Middeleeuwen : the commons was de gemeenschappelijke weide die van niemand was.Een uitspraak over integriteit : “Integrity is doing the right thing when no one is watching”.Voor de informatieprofessional betekent integriteit onpartijdigheid. Maar kun je door de ‘information bubble’ onpartijdigheid garanderen? De bubble voorkomt immers toevallige vondsten (=serendipity). De bubble voorkomt ook dat wijzelf de informatie filteren, m.a.w. wij hebben de filter niet zelf in handen! Ook iets om over na te denken.Als je integriteit binnen een groep wilt bereiken is het van belang om draagvlak te creëren : “A code is nothing, coding is everything”.
- Beroepsethiek. Hiervoor is in Nederland weinig aandacht. Nadenken over beroepsethiek kan wel leiden tot afspraken. Wat vinden we toelaatbaar en wat niet? Deskundigheid betekent ook verantwoordelijkheid, waarbij vertrouwen erg belangrijk is. Je moet de ander geen schade toebrengen. Denk na over de risico’s voor de ander bij wat je doet om informatie te gebruiken/te verspreiden.
De eerste twee sprekers hebben ons in ieder geval aan het denken gezet door een aantal interessante vragen op te roepen.
De derde en tevens laatste spreker van de middag, mr. drs. Mark Jansen (advocaat bij Dirkzwager) belichtte enkele actuele juridische kwesties. Hij is gespecialiseerd in Intellectuele eigendom en IT-recht.
Mark Jansen verdeelt informatie in :
- Informatie van iemand (auteursrecht, databankenrecht). Bij zijn uitleg over het auteursrecht benadrukte hij nogmaals dat de concrete uitwerking van het idee is beschermd, niet het idee zelf. Nederland kent in tegenstelling tot de VS geen ‘fair use’ bepaling in de Auteurswet. Als het niet onder een uitzondering valt pleeg je inbreuk op auteursrecht. Het databankenrecht bevat een aantal zeer lastige facetten. Zo is de voorwaarde dat er in een databank een substantiële investering is gedaan moeilijk aantoonbaar.
- Informatie over iemand (privacyrecht, onrechtmatige daad). Interessante aanvulling op het privacyrecht is de stelling dat burgers zelf verantwoordelijk zijn voor het verspreiden van privé informatie zodra dit verder gaat dan puur privé of huishoudelijk belang. Dit is van toepassing als er privé info van derden op bijv. Facebook geplaatst wordt.
Men denkt makkelijk over informatiegebruik, maar de wet is nog steeds heel streng. Vervolgens ging de spreker in op de vraag ‘Wat is privacy’. Doe hiervoor de privacy check. De WBP (=Wet Bescherming Persoonsgegevens) ziet toe op het beschermen van intimiteiten en op een zorgvuldige verwerking van gegevens.
De spreker noemde enkele praktijkproblemen die kunnen optreden:
- Is het werk wel auteursrechtelijk beschermd, voldoet het bijv. aan de eis van creativiteit?
- Wie is de rechthebbende (vaak is dit moeilijk te achterhalen)
- Wat is de geleden schade (bepalen van de reëel geleden schade is lastig)
- De grens tussen privé en zakelijk vervaagt (je gebruikt bijv. privé aangeschafte software voor het werk)
Zie ook: dirkzwagerieit.nl (intellectuele eigendom en IT-recht) en partnerinkennis.nl (interessante korte artikelen over onderwerpen die op dat moment in het nieuws zijn).
Om half vijf werd de middag afgesloten met een gezellige borrel. Oud-collega Leen Liefsoens, nu werkzaam bij de Haagse Hogeschool, was er ook en samen met haar hebben we nog even een glaasje gedronken. Op haar vriendelijke aanbod om ons de bibliotheek te laten zien zijn we niet ingegaan omdat de reis terug naar het zuiden nog erg lang was. Wij kijken terug op een waardevolle middag die onze blik weer verruimd heeft en hier en daar aan het denken gezet heeft.
Dank jullie wel! Jullie mogen vaker gastbloggen! 🙂
Uiteraard heeft Leen ook gevolgd over deze conferentie op 2.0 Drops. Ik sluit dit blog af met haar must-see tip:
Gerelateerde items:
- Over intimiteit, intiem kapitaal heb ik al eens eerder geblogd: Echte vrienden
- Inderdaad integriteit is erg belangrijk. Je pleegt geen plagiaat, je vermeldt altijd gewoon je bron, lees: ere wie ere toekomt
- Om de ‘filter bubble’ te omzeilen zou je in plaats van Google de zoekmachinge DuckDuckGo (ze doen niet aan tracing) kunnen gebruiken (via Dee’tje)
Nu weer even het zonnetje opzoeken. Fijne dag!
Judith
Hij doet het niet …. Ctrl Alt Delete
Goh Marcel, wat leuk dat we hulp uit onverwachte hoek krijgen van jouw studiegenoot: Alexander van Deursen.
Zijn onderzoek Ctrl Alt Delete : Productiviteitsverlies door ICT‐problemen en ontoereikende digitale vaardigheden op het werk kreeg nogal wat media aandacht. Tja, als er bedragen als 19 miljard euro mee gemoeid zijn en aantallen als 8% productieverlies (zo weinig maar?) worden gepresenteerd, dan stort ‘jan-en-alleman’ er bovenop. Die aantallen vind ik niet zo interessant (hoeveel geld zullen werkgevers verdienen door Het Nieuwe Werken?) ik vind meer de bevestiging (door wetenschappelijk onderzoek en dan is het waar ;)) wat wij al jaren weten: dat er veel meer geïnvesteerd moet worden in skilled servicedesks en trainingen op het gebied ict- en informatievaardigheden. Een leuke bijkomstigheid is dat het onderzoek ook bevestigt wat Jack in zijn essay Help! De stroom valt uit : het belang van digital media literacy voor werken en leren heeft verwoord.
19 Mld. productiviteitsverlies door gebrekkige digitale vaardigheden from Lindblom on Vimeo.
Video 13-3-2012 toegevoegd
Ik heb het Ctrl Alt Delete rapport globaal gelezen. Tot mijn verrassing zag ik dat onze Zuyd-collega Frans Jacobs in de begeleidingsgroep zat die betrokken was bij de totstandkoming, uitvoering en rapportage van het onderzoek. 🙂
Conclusies van het onderzoek onder ruim 2.000 respondenten, bij benadering representatief voor de Nederlandse beroepsbevolking die op een werkdag twee uur of meer gebruik maken van een computer voor het werk:
- ICT zorgt voor 4,0% productiviteitsverlies per medewerker per dag
- Elkaar helpen meest efficiënte oplossingsmethode
- Helpdesk kost het meeste tijd (en de stap naar de helpdesk is groot)
- Hoe lager opleiding en functie hoe meer ICT‐problemen de medewerker heeft
- Internetvaardigheden grootste zorgenkind
- Jonge werknemers verliezen de meeste tijd door gebrek aan internetvaardigheden
- Ook directie en hoger management verliezen 5 minuten per dag door gebrekkige internetvaardigheden
- Man/vrouw stereotypen gaan niet op
- Gebrek aan e‐mail vaardigheden lijkt te worden onderschat
- Hulp van collega’s belangrijke bron
- Werknemers overschatten hun digitale vaardigheden
- Gebruik smartphones en tablets vooral bij hoog opgeleide jonge mannen in hoge(re) managementfuncties
- Weinig gebruik smartphones en tablets leidt tot gebrek aan vaardigheden
- Organisaties zijn hoogstens volgend in de ontwikkeling van de ICT‐vaardigheden van hun werknemers
- Effect van ICT training is groot (maar wordt zwaar onderschat)
- Helpdeskvragen zijn van technische aard maar worden veroorzaakt door gebrek aan digitale vaardigheden
De aanbevelingen had jij al genoemd. Voor Zuyd vind ik het belangrijk dat de digitale vaardigheden getoetst en gemonitord gaan worden; dat er een ruim scholingsaanbod is; dat medewerkers tijd krijgen om zich deze competenties eigen te maken; en dat de plannen rondom skilled servicedesks sterker ingezet gezet gaan worden.
Ik wil onze servicedesks zeker niet vergelijken met deze van IT-crowd, maar vond deze video te leuk om ‘m niet te delen 😉
Uiteraard heb ik ook het proefschrift Internet Skills – vital assets in an information society van Alexander van Deursen even digitaal opengeslagen en de Nederlandse samenvatting gelezen 😉 Ook dit bevestigt wat ik al wist maar hiermee wetenschappelijk onderbouwd: mensen overschatten hun internetvaardigheden.
Alexander heeft het in zijn dissertatie over de sociale ongelijkheid die ontstaat door de digitale kloof. ‘Vroeger’ was de digitale kloof tussen de ‘haves’ en ‘have-nots’ van een computer. Deze kloof is door allerlei stimuleringsmaatregelen (ik heb mijn eerst computer en daarna internetaansluiting ook aangeschaft met financiering van de hogeschool) gedicht. Maar de digitale kloof wordt nu meer veroorzaakt door het gebrek aan internet en stategische vaardigheden. Dat heeft Van Deursen onderzocht door proefpersonen 3 jaar vraagstukken rondom internetvaardigheden voor te leggen.
Er zijn nogal wat verschillende interpretaties over de definitie van internetvaardigheden. Alexander heeft een mooi overzicht van deze defintie. Met zo’n lijstje zouden we competentie van de collega’s wel in kaart kunnen brengen. Hij onderscheidt 4 typen vaardigheden: operationele, formele, strategische en informatievaardigheden.
In de prestatiemetingen die Van Deursen in 2007-2008-2009 heeft verricht, bleek dat de vraagstukken rondom informatie- en strategische vaardigheden elke jaar door de een groot deel van de proefpersonen niet succesvol werd afgerond.
Hij stelt 2 strategieën voor om de internetvaardigheden te verbeteren:
- Verbeteren van de toegankelijkheid van websites (en apps denk ik)
Interessant, ook voor jouw i/ti studenten. In dit verband is het ook goed dat Zuyd Bibliotheek momenteel onderzoekt welke federatieve zoekmachine of discovery tool geschikt is voor onze studenten en medewerkers. Met zo’n tool kan men met één zoekopdracht verschillende bronnen, databanken en catalogi raadplegen. - Maar uiteraard ook verbeteren van internetvaardigheden door informatievaardigheden in te bedden in het onderwijs (i love him) en meer trainingen aan te bieden binnen bedrijven maar ook in buurtcentra en openbare bibliotheken.
Het inbedden van informatievaardigheden in ieder curriculum van Zuyd is waar de collega’s van Zuyd Bibliotheek hard voor werken.
Enkele weken geleden amuseerden mijn kinderen zich met een oud tv-moment (aanleiding weet ik niet meer). Ik vond het zo’n leuk fragment, “dat kan ik misschien nog wel eens kon gebruiken in een blogpost”, zei ik hen toen, niet wetende dat dit zo snel van pas zou kunnen komen. 🙂 Geniet van dit liedje (Annie M.G. Schmidt) uit de kinderserie Otje. Pas op, ’t deuntje blijft in je hoofd zitten 🙂
Groet,
Judith
Onze visie op onderwijs
Heb je de brochure met deze titel ook in je postvakje gevonden, Marcel? Na de carnavalsvakantie ontving iedere Zuydmedewerker een exemplaar. Dat Paul Reijns, onze beleidsadviseur de onderwijsvisie had geschreven, had ik al gelezen in een Editie Zuyd en in mijn blog Met ICT beter onderwijs? al naar verwezen. De visie is nog niet openbaar digitaal beschikbaar.
Kort geformuleerd is de Onderwijsvisie van Zuyd:
Zuyd leidt moderne professionals op; streeft naar een hoog rendement bij een nominale studieduur; heeft professionele docenten; biedt een functionele en uitdagende studieomgeving en bedt het onderwijs in de maatschappelijke omgeving in.
In de begeleidende brief van CvB-lid Kitty Kwakman staat dat het aan ons is deze hogeschoolbrede visie in te vullen (die gelden voor mijn dienst) en dat het ons de juiste focus biedt. Daarnaast vraagt Kitty of ik het met aandacht wil lezen en de er met collega’s over ga praten. Dat ik erover blog zal ook wel goed zijn 😉
Dus heb ik het boekje gelezen, met mijn ICTO- bril op natuurlijk 😉 De woorden ICT, mobile technologie en 21st century skills komen er niet in voor, maar er wordt wel naar gerefereerd. Enkele citaten die mij opvielen:
1. Opleiden tot moderne professionals
“Elke afgestudeerde heeft het vermogen om situaties te analyseren, kritisch naar feiten te kijken, te reflecteren en onderzoeksresultaten toe te passen in de beroepspraktijk.”
“Een belangrijke eigenschap van afgestudeerden is dat zij in staat zijn om te participeren in een veranderende maatschappij.”
Dit gaat natuurlijk over de 21st century skills. Zoals onze collega Jack in zijn essay (voor zijn master PLIC) Help! De stroom valt uit ook betoogt: de aandacht voor en het ontwikkelen van digital media literacy is de belangrijkste kritieke uitdaging voor de komende jaren genoemd. Vele rapporten spreken over ’key skill voor elke discipline en professie’. Door technologie verandert de maatschappij en dus ook de manier waarop wij werken en leren.
Docenten spelen mijn insziens een belangrijke rol op het gebied van informatievaardigheden. Zuyd Bibliotheek biedt hierin de nodige ondersteuning, maar het blijft constant een punt van aandacht.
3. Professionele docenten
“Docenten zijn zich daarbij bewust dat veel studenten ‘jongeren van deze tijd’ zijn en bijvoorbeeld in toenemende mate geneigd zijn tot ‘e-learning’ en gebruikmaken van sociale media.”
“Actief zijn en een digitale leer- en werkomgeving is onderdeel daarvan.”
Op Dutchboys werd gisteren gerefereerd aan een onderzoek over Social Media gebruik onder studenten van de digitale bibliotheek eBrary. De conclusie is dat het voor 41.3% van de studenten sociale netwerken een instrument is voor studie-onderzoek, maar vooral voor het delen van informatie en onderlinge contacten, niet voor de contacten met docenten. Steeds vaker hoor ik dat zowel studenten als docenten sceptisch staan tav contacten via sociale netwerken. Maar als men eenmaal die drempel is dan vindt men deze verbondenheid heel waardevol.
Om docenten een beetje wegwijs te maken in de web 2.0 wereld ben ik samen met enkele collega’s van Zuyd Bibliotheek de 21eDingen van SURF aan het bewerken voor Zuyd. Tijdens de Get Together, de onderwijsconferentie van Zuyd, wordt deze omgeving gepresenteerd.
4. Een functionele en uitdagende studieomgeving
“Daartoe dienen alle leeractiviteiten gedreven te worden door uitdaging. Dit bereiken we door onderwijsvormen die zonder uitzondering aanzetten tot leren en kritisch denken.”
“Daarbij geldt het principe van ‘embracing failure’: studenten mogen fouten maken. Fouten beschouwen wij als kansen in het leerproces.”
Fouten maken mag! Zonder fouten geen innovatie!
Dit filmpje laten we wel vaker in presentaties zien als we het hebben over digitale uitdaging in het onderwijs. Hierin laten basisschoolleerlingen zien hoe zij willen leren, onze toekomstige studenten.
5. Maatschappelijke inbedding van het onderwijs
“Kennisdeling, -ontwikkeling en toepassing staan centraal. Daarbij levert de samenwerking met de beroepspraktijk kennis op die onderdeel uitmaakt van de kenniscirculatie. Alle betrokken partijen leveren door co-creatie bijdragen die leiden tot een versterking van onderwijs en onderzoek, die ook ten goede komt aan de innovatie bij relaties van Zuyd.”
“Zuyd is onderweg van school naar kennisinstelling.”
Daar is tie weer mijn stokpaardje: kennis delen 🙂
Ons hele onderwijssysteem wordt vanuit overheidswege nog steeds erg gestuurd vanuit het industriële model (hetzelfde leren op dezelfde manier in hetzelfde tempo). Op het blog van Wilfred Rubens las ik over een pamplet Stop Stealing Dreams : what is school for? (free download) van Seth Godin (vooral bekend van sociale media, marketing en communicatie) waarin hij zijn visie over eigentijds onderwijs beschrijft. Wilfred somt de kenmerken op in zijn blog. De kenmerken als: open, toegankelijk, flexibel en leven lang leren, eigen verantwoordelijkheid en autonomie komen in andere woorden ook terug in de Zuydkenmerken:
Zo komen ook elementen als passie en talenten in zijn pamflet naar voren. Godin heeft goed geluisterd naar sir Ken Robinson. Nou vooruit, tot slot nog maar een keer het fantastisch filmje
Papier is geduldig 😉 het gaat er om hoe studenten en medewerkers van Zuyd hier invulling aangeven. Wij als team willen iedereen die daar behoefte aan heeft zeker van een ICTO-advies voorzien. Kom maar op met die adviesvragen!
Groet,
Judith








