Ha Marcel,

Zoals je waarschijnlijk wel gezien hebt, staat dit blogbericht al sinds een maand in concept, maar bestond tot voor kort alleen uit een tweetal linkjes.
De aanleiding was het decembernummer van OnderwijsInnovatie waarin ik een artikel van Rob Martens Waarom ict de sleutel tot beter onderwijs is las.

Tijdens de Avond van het onderwijs (3 oktober 2011) heeft Martens de extreem geformuleerde stelling: ‘ICT is de belangrijkste sleutel naar beter onderwijs’ verdedigd. Via Uitzending Gemist is deze uitzending nog te bekijken, vanaf minuut 32 gaat het over de ICT-stelling. In zijn artikel heeft hij wat meer ruimt om zijn stelling toe te lichten, dan dat hij die mogelijkheid in het programma had.

De 2e link betrof een tweet van Ilse Meelberghs over een filmpje dat ik moest zien over de voor- en nadelen van het gebruik van video van Pedro de Bruyckere.

Echt effe kijken@AnnemieJongen @MoniqueKamphuis @martinehagedore @jujuutje met dank aan @thebandbwp.me/p14KPk-5y

— Ilse Meelberghs (@IlseMeelberghs) December 14, 2011

Pedro de Bruyckere weerlegt 3 mythes die volgens hem over technologie in de klas zijn: het is niet goedkoper, het is weinig efficiënt, en je moet het zeker niet gaan gebruiken omdat het hip is. De Bruyckere vindt ICT in het onderwijs wel nodig, maar niet te besparen op docenten maar om tijd vrij te maken voor persoonlijke contacten.

Ik had toen geen tijd om het verder uit te werken, de feestdagen stonden voor de deur, we zouden even een blog time-out nemen…
In de 2e kerstweek zijn er wat blogposts verschenen over ditzelfde thema:

• Wauwel: Onderwijsvernieling ja of nee 
• Trendmatcher: Waarom zou je (niets) veranderen?
• Wilfred Rubens: Over de noodzaak van onderwijsvernieuwingen 

Kort gezegd komt het hier op neer:
Wij, ICTO-adviseurs, zijn veel te enthousiast over de ICT-mogelijkheden binnen het onderwijs. Wij zouden te weinig rekening houden met de werkdruk van de docent, er steeds meer komt op zijn/haar bordje te liggen. Daarnaast leveren ICT-projecten te weinig op voor het onderwijs.
Het zijn interessante blogposts en vooral de discussies die daaronder verschijnen, zijn de zeer de moeite waard om te lezen.

ICT in het onderwijs is natuurlijk een heel breed terrein. Geen docent zal de aanwezigheid van een computer met internet of een smartboard in zijn lokaal meer betwisten. Dit zijn apparaten die volledig geaccepteerd zijn, maar daar draait het in deze discussie niet om. De impact van mobiele technologie zoals smartphones, tablets is vele malen groter, het verandert (leer-)gedrag van mensen. Je ziet het de samenleving veranderen, dus het verandert ook het onderwijs. En verandering brengt onzekerheid met zich mee.

Wilfred Rubens benoemt in zijn bijdrage de volgende weerstanden van docenten m.b.t. e-learning:

• Docenten ervaren veel onduidelijkheid  (gevolgen voor de functie, verkeerde of andere verwachtingen m.b.t. (t)e-learning, onduidelijke doelen)
• Docenten weten het beter, door negatieve ervaringen -zoals het gebruik van smart phones- roept meer problemen op (afleiding, onrust)
• Docenten zijn bang niet aan de nieuwe eisen te kunnen voldoen (vertrouwen in eigen kunnen, ICT-vaardigheden, ruimte om zich voor te bereiden).
• Docenten voelen zich niet serieus genomen (zij zijn immers specialist op het gebied van leren).
• Docenten zien de zin van (t)e-learning niet in (het gaat toch goed….)

Volgens mij is iedereen het wel over eens dat ICT de docent niet vervangt. Niets beter voor een student dan een inspirerende vakkundige leer-kracht! Maar die docent kan niet blijven doen alsof er niets verandert in onze samenleving. En onder invloed van technologie en social media verandert ook het leergedrag van onze studenten.

Zuyd heeft onlangs haar onderwijsvisie geformuleerd:

Zuyd leidt moderne professionals op; streeft naar een hoog rendement bij een nominale studieduur; heeft professionele docenten; biedt een functionele en uitdagende studieomgeving en bedt het onderwijs in de maatschappelijke omgeving in.

Als Zuyd inzet op professionele docenten en een uitdagende studieomgeving dan kan het toch niet anders er ook ruimte komt voor de docent om zich te professionaliseren. Ik ben er van overtuigd dat onze docenten zich willen ontwikkelen (ja, ik ben een positief ingesteld persoon), ook op het gebied van ICT, maar dat ondersteuning in tijd en van management ontbreken.

Ik geloof dat ICT een meerwaarde kan zijn voor het onderwijs. Met name over mijn aandachtsgebied social media en 21st century skills kan ik nog wel eens over-enthousiast zijn. Maar men kan mij toch niet te veel aan enthousiasme verwijten? Ik wil vanuit een centrale ondersteunende dienst met mijn werk graag een zinvolle bijdrage leveren voor de hele hogeschool. Ik zal blijven bloggen, twitteren en yammeren over hetgeen ik lees, leer, ontdek en ervaar. Netwerken en kennisdelen zijn hierbij voor mij essentieel. Afgelopen week heb ik een docent gesproken over hoe zij social media inzet in haar les, volgende week praat ik weer met een andere collega. Blogs hierover volgen natuurlijk nog.  Ik dring niemand iets op, maar als iemand binnen Zuyd iets social media en 21st century skills dan moeten ze mij kunnen vinden. Ik vind wel dat een docent ICT in het onderwijs niet kan afdoen met ‘het zal mijn tijd wel duren’. Zolang je doceert mag je van een professionele docent verwachten dat hij/zij zich ontwikkelt zowel op zijn/haar vakgbied maar ook didactisch. Social media is geen doel maar een tool om te ‘binden & boeien”. Het is onmogelijk om alles te integreren in je lessen, er is zo veel. Maar introduceer stap voor stap iets nieuws, zo blijft het voor jezelf als docent en voor de student een uitdaging.
Nieuwsgierig zijn daar draait het om bij leren. Je leven lang!

When the winds of change are blowing, some people are building shelters and others are building windmills

Judith