Hoi Marcel,

Ook het nieuws vandaag gehoord over de Strategische Agenda Hoger Onderwijs en Onderzoek van minister Bussemaker? In dit(mooie) magazine staan alle verandering in het hoger onderwijs op een rijtje. Geen tijd om alles te lezen? Kijk dan deze animatie van 3 minuten

Het was al langer bekend dat Bussemaker 4000 extra docenten wil aantrekken om het onderwijs kleinschaliger, flexibeler en intensiever te maken. Echt, mooie plannen. En dat er voor docenten die innovatieve ideeën hebben om het onderwijs te verbeteren beurzen ter beschikking worden gesteld, is prachtig. De vraagtekens die de Studentenorganisatie ISO hierbij zet, onderschrijf ik ook.

Van deze docenten wordt veel verwacht, bijvoorbeeld op het gebied van vernieuwende onderwijsmethoden en didactiek. Hierdoor moeten zij op een andere manier les gaan geven en dat gebeurt niet vanzelf’

Maar niet geklaagd! Ik werk graag mee aan dit streven van de minister!

Voor mijn studie heb ik een paar maanden geleden een toekomstscenario gemaakt voor 2030

Klik op de afbeelding voor de Prezi

Als leerteam habben wij gekozen voor het scenario Plaatsafhankelijk en lerende aan het stuur (bij mij ‘Verblijven’).Vervolgens heb ik via een SWOT-analyse gekekeken waar Zuyd in het transformeren naar dit scenario in haar kracht zit en waar bedreigingen zijn. Ik heb uiteindelijk dit toekomstscenario voor Zuyd geschreven (eerder geblogd op Joule4Jou)

Volgens mij bestaat Zuyd in 2030 nog als ontmoetingsplaats waar mensen samen komen om te leren. Mensen zijn en blijven sociale wezens die van elkaar leren. Ook al gaat technologie een steeds grotere rol in ons leven spelen, en lijkt het zo dat we elkaar hiervoor niet meer fysiek hoeven te ontmoeten, vermoed ik dat scholen nog wel blijven bestaan. De huidige aandacht voor ‘Bildung’ in het onderwijs laat volgens mij zien dat persoonlijke ontwikkeling in het onderwijs steeds belangrijker wordt. ‘Bildung’ gaat over zelfontplooiing dat je in staat bent tot moreel oordelen en kritisch denken (één van de 21st century skills). De visie van Zuyd is gericht op het samen leren, samen creeëren, samen werken en samen veranderen. Voor de toekomst wil zij dit gepersonaliseerd aanbieden, dat wil zeggen dat talenten, eigen keuzes en ontwikkelingsbehoeften het tempo, route, niveau, inhoud en volgorde bepalen. De lerende aan het stuur dus.
Om dit toekomstscenario kans van slagen te geven, betekent dat docenten meegenomen moeten worden in dit veranderproces. Dat betekent ook ruimte bieden aan de onzekerheid van de individuele docent die dit soort ingrijpende veranderprocessen mede vorm zal moeten geven.Het inzet van leertechnologieën betekent een andere didactsche aanpak. Docenten moeten hier in ondersteund worden door zogenaamde learning design teams bestaande uit o.a. instructional media designers, informatiespecialisten en onderwijskundigen. Zo kan samen nieuwe lessen en curricula ontworpen worden waarbij ook studenten nadrukkelijk als mede-ontwerpers aan de tekentafel worden uitgenodigd.

Voor dit toekomstscenario staat de ontmoeting centraal dat betekent dat ruimtes uitnodigend moeten zijn waarin verschillende samenwerkingsvormen kunnen plaatsvinden. Studenten zijn eigenaar van hun eigen leerproces dat betekent dat zij via een digitaal portfolio hun talenten en competenties in kaart brengen zodat zij zichzelf kunnen presenteren maar ook kunnen ontdekken waarin zij zich nog zouden moeten ontwikkelen richting het doel dat zij voor ogen hebben. Zuyd wil een praktijkgerichte leeromgeving bieden voor studenten van 17-67 jaar. In co-creatie met de beroepspraktijk in de regio leidt Zuyd professionals op en geeft vorm aan het onderwijs en het onderzoek. Hiermee draagt Zuyd bij aan de concurrentiekracht van een dynamische regio met veel kenniswerkers en een sterke economische motor. De belangrijkste stappen die Zuyd zou moeten zetten op weg naar naar dit toekomstscenario is vooral aandacht te schenken aan de communicatie met alle stakeholders (studenten, docenten, management, lectoraten, beroepsveld). Delen in waar je mee bezig bent zodat je samen goed open en online onderwijs kunt bieden. Een open cultuur creeëren waarbij aandacht is vertrouwen en verbinding. In zo’n professionele leergemeenschap opereert een autonome docent die gewaardeerd wordt voor zijn vakmanschap. Als de student aan het stuur staat, betekent dit een veranderende rol voor de docent, meer als facilitator, coach en stimulator. Voor de student betekent eigen verantwoordelijkheid voor het leren tegemoetkomen aan de psychologische basisbehoeften van intrinsieke motivatie: autonomie, competentie en relationele verbondenheid.

Mijn 5 waarden voor ons toekomstscenario:
Verbinding – Open – Vertrouwen – Inspiratie – Vakmanschap

Verbinding: mensen leren in verbinding met elkaar (social learning) naast online ontmoetingen blijven fysieke ontmoetingen cruciaal voor het leerproces. Leren is fundamenteel sociaal en het bestaat uit samenwerking, relaties, participatie en communicatie (Illeris)
Open: door open kennis te delen dat met de huidige en toekomstige technologie steeds gemakkelijker gaat, wordt nieuwe kennis gecreeërd en daardoor veel geleerd.
Vertrouwen: intrinsieke motivatie is van belang om te willen leren, één van de psychologische basisbehoeften hierbij is autonomie. Autonomie is van belang om de lerende eigenaar te laten zijn van zijn leerproces. Dit kan alleen als docenten dit vertrouwen ook schenken aan de lerende (Ryan & Deci).
Inspiratie: Een uitdagende stimulerende leeromgeving, bestaande uit grote open uitnodigende ruimtes, gepassioneerde docenten en met eigentijdse en gepersonaliseerde leermiddelen
Vakmanschap: We leren samen met het werkveld, leren in nabijheid van ‘voorbeeldige’ leermeesters: het meester-gezel principe (Rijnlandsdenken)

Judith