Zuyd Living Lab

Dag Marcel,

Vorige week woensdagavond waren presentaties van studenten ihkv Zuyd Living Lab. Ik was uitgenodigd door Team Student Participatie van de Dienst Studentzaken om als toehoorder daarbij aanwezig te zijn. Het doel van Zuyd Living Lab is om ideeën te  ontwikkelen voor onderwijsvernieuwing/-verbetering bij Zuyd. Via de methode cultuurontwerp wordt al co-creërend met studenten en medewerkers in een ontwerpteam per studiestad gewerkt aan een gewenste innovatie.

Fase 1 van ‘inzicht verdiepen & kansen verkennen’ is nu afgerond. Ieder ontwerpteam heeft de afgelopen maanden nagedacht over één onderwijsvernieuwing/-verbetering. De 3 issues zijn (1) studenten voorbereiden op het multidisciplinaire beroepsveld, (2) extra curriculaire activiteiten en (3) onderwijsactiviteiten verrijken met digitale middelen. Per ontwerpteam kregen wij te horen ‘welke sporen’ op basis van de bijeenkomsten en de interviews met studenten en docenten (customer journey) ‘het volgen waard waren’. Er werden vele knelpunten gesignaleerd. Na deze presentaties gingen de ontwerpteams aan de slag om ideeën te bedenken voor de pijnpunten. Maximaal 3 ideeën moesten daarna gepitcht worden.  

Ik heb me uiteraard voornamelijk bezig gehouden met het ‘digitale’ ontwerpteam. De startvraag van deze studenten was “Hoe kun je de tijd van studenten en docenten beter benutten door onderwijsactiviteiten te verrijken met digitale middelen”. Ze hadden 4 sporen

  • Hoe kun je roosters, cijfers, leerstof, huiswerk overzichtelijk aanbieden?
  • Hoe kunt je interactie tussen student en docenten bevorderen en stroomlijnen?
  • Hoe kun je lesstof digitaal beschikbaar maken?
  • Hoe kun je de lesstof beter digitaal vindbaar maken?

De ultieme wens van studenten (constateer ik) is één platform voor alle Zuyd-activiteiten: zowel voor het aanbieden van leerstof, als samenwerkingsomgeving mét een whatapp-achtige chatfunctie, een Facebookachtige community waarin je op een Google-manier kunt zoeken. Het liefst in 1 app en natuurlijk maar 1x inloggen.

Ja, je mag natuurlijk alles wensen 🙂

Voor diverse knelpunten heb ik wel oplossingen aangedragen, maar die vond men toch nog gecompliceerd. En groot probleem vond men het achterhalen van de juiste informatie. De vele communicatiekanalen zorgt eerder voor verwarring dan voor duidelijkheid. Soms vond ik dat studenten verantwoordelijkheid wel erg gemakkelijk bij de ander (Zuyd) legden. Ik bedacht al een personal assistent voor iedere Zuyd student in de vorm van een robot. Die helpt je wel om niets te vergeten 😉

RobotZuyd

Mijn constatering op basis wat ik gehoord heb tijdens deze bijeenkomst:

  • Studenten willen een scheiding tussen studie en privé. Zij ervaren een sociale druk door alle whatsappgesprekken.
  • Ik hoorde diverse generaliserende uitspraken gebaseerd op een enkele customer journey.
  • Ten aanzien van ict-vaardigheden zitten toch ook studenten nog in de fase van onbewust onbekwaam.
  • Interactie en communicatie tussen studenten en docenten is belangrijk.
  • Meer aandacht voor persoonlijke professionele ontwikkeling.
  • Studenten willen een serieuze gesprekspartner zijn.
  • Studenten willen iets doen wat er toe doet, reële praktijkopdrachten.
  • Docenten zijn hun rolmodel.

Het is een bevestiging van mijn beeld.

Na het heerlijke (Limburgs lokaal) eten moesten de ontwerpteams 3 ideeën pitchen voor een jury. De jury koos per ontwerpteam een idee. Hiermee gaan de ontwerpteams aan de slag. De bedoeling is dat over 1 maand een storyboard is gemaakt. Het ‘digitale’ ontwerpteam gaat verder met Yammer. Een bestaand platform waarin je op een Facebookachtige manier Zuyd content kunt delen en Zuyd communicatie kan plaatsvinden. Ik vind het wel ver van de oorspronkelijke startvraag liggen, maar een terecht pijnpunt waar velen (studenten én docenten) last van hebben. Zelf vond ik de uitdaging om informatie rondom ict bij Zuyd duidelijker te structuren en de manier waarop we dat gebruiken, een grotere uitdaging. Maar die pak ik dan wel op 🙂

Het was een mooie bijeenkomst op een prachtige locatie, het voormalig stationsgebouw in Meerssen, dat nu gerund wordt door een voormalige Hotelschoolcollega van me. En wat was het bijzonder om de dames van Getekend Verslag aan het werk te zien. Begonnen met een blanco vel was op er na 4 uur dit geweldig goed getroffen verslag.

LL3

Ik ben beieuwd naar het vervolg.
Judith

22 mei 2016 deze leuke sfeerimpressie gevonden via YouTube

Die vermaledijde 21st century skills

Ha Marcel,

Heb je meegekregen dat het oude vertrouwde blauwe 21st century skills model onlangs vervangen is door een nieuwe? Kennisnet en SLO hebben een meer gedetailleerd model van 21e eeuwse vaardigheden ontwikkeld. Op de site staat: “Dit model omschrijft 11 vaardigheden die leerlingen in hun latere leven nodig hebben. En die ze zich nu in het onderwijs eigen moeten gaan maken. De eerste concrete lesmaterialen bij dit model komen dit voorjaar beschikbaar.”

Model_21e_eeuwse_vaardigheden (1)Wat opvalt is dat het containerbegrip ‘ict-geletterdheid’ niet meer zelfstandige term voorkomt. Dit begrip was sowieso een containerbegrip dat al vaker uitgesplitst werd in: mediawijsheid, informatievaardigheden en ict-basisvaardigheden. Dat is nu aangevuld met computal thinking.
Daarnaast zijn de kernvakken taal en rekenen verdwenen. Daar zullen sommige wel over vallen. Wat ik wel jammer vind is dat de buitenste circel verdwenen is. Leven (betrokken) – werken (ondernemend) – leren (nieuwsgierig) vind ik wel basale mindsets die hierbij een rol spelen.

Onder 21st centrury skills verstaan we nu dus

  • computal thinking *new*
  • mediawijsheid
  • ict-basisvaardigheden
  • informatievaardigheden
  • sociale & culturele vaardigheden
  • samenwerken
  • communiceren
  • zelfregulering *new*
  • kritisch denken
  • creatief denken
  • probleem oplossen

Over de term 21st century skills is altijd wel gedoe. Zijn de vaardigheden (muv de 4 ict-gerelateerde begrippen) zoals benoemd in het model wel zo 21e eeuws? Nee. Maar het zijn wel vaardigheden die door de internettechnologie in een andere dynamiek gekomen zijn. Dus ja, het is terecht dat we daar aandacht aan besteden. En ja, het zijn wel veel vaardigheden. Maar we leven dan ook in een complexe wereld. En inderdaad zoals Pierre Gorissen op zijn blog schrijft: “gebruik het model om naar je eigen visie en curriculum te kijken. En vooral ook: deel met anderen waarom je dingen anders doet, licht de keuzes toe die je als school en als leerkracht daarbij maakt. Dat zou ik pas echt krachtig vinden.” Dat vind ik ook. Elk model heeft beperkingen. Laten we deze vaardigheden ook tegen het licht houden van (ict)docentprofessionalisering. Ik ga dat zeker doen. Ik ga maar weer eens een opzetje maken voor een notitie 😉

Groeten,
Judith

Toekomstbestendig onderwijs

Ha Marcel,

Onlangs heeft een collega mij gevraagd feedback te geven over een notitie over onderwijsvernieuwing. Daarin las ik regelmatig het woordje ‘toekomstbestendig onderwijs’. Wat is dat eigenlijk? In de kantlijn schreef ik ook ‘definieer toekomstbestendig onderwijs’ 🙂 Ik heb even gegoogled en vond dat Ewoud Sanders dat al een keer voor de NRC heeft uitgezocht:

Wat is nu de betekenis van toekomstbestendig? Je mag aannemen: geschikt voor de toekomst. Maar omdat de gangbare betekenis van samenstellingen met -bestendig ‘bestand tegen’ is, klinkt het als: bestand tegen (ontwikkelingen in de) toekomst. Of beter: tegen negatieve ontwikkelingen in de toekomst.

Ja het is inderdaad zoals Sanders verder op in zijn column schrijft, een nonsenswoord, maar het bekt wel lekker 😉

Nadenken over de toekomst van het onderwijs dat heb ik de laatste tijd veel gedaan. In extreme denken en in toekomstscenario’s uitschrijven, is leuk. Nadenken over de toekomst van de digitale leer- en werkomgeving van Zuyd was nodig. Het hoort allemaal bij mijn leuke werk als I-adviseur. Lezen van trendrapporten, volgen van blogs van onderwijsmensen en van daaruit kijken wat nodig is. Je hebt die open blik en verbeelding nodig om te kunnen innoveren. Ik zeg altijd dat ik geen glazen bol heb en de toekomst ook niet kan voorspellen. Ik stuitte vorige week op een interview met Patrick van der Duin en hij zegt: ‘De toekomst overkomt ons niet’. Hij (inmiddels lector bij Fontys) liet me nog een ander belang van toekomstverkenningen zien.

Onze studenten moeten ook leren vooruit te denken. Zij werken straks (op verantwoordelijke posities) in organisaties die er ook in de toekomst er nog moeten staan. Dat betekent dat je een beeld moet hebben van waar je naar toe wilt bewegen. Wat is de bedoeling? Of in andere woorden: wat is je visie? Om te overleven als organisatie moet je de toekomst verkennen, en niet alleen maar focussen op de korte termijn. Dat pleit voor scenarioleren in het hoger onderwijs 🙂

In het artikel werden enkele trends en visies uit de toekomststudies van het team Future Scanning van TNO Informatie- en Communicatietechnologie opgesomt. Deze zijn afkomstig uit het boek Van der Duin en Stavleu uit 2006 (!) ‘De toekomst in een notendop’. Hij zat er niet zo ver naast.

  • Mensen worden kritischer en zelfbewuster. Opkomst van adhoc-collectieven waarin men zijn eigenbelang invult
  • ‘Levenslang leren’: werkenden scholen zich voortdurend bij, studenten doen naast de studie praktijkervaring op
  • Verschuiving van het opdoen van feitenkennis naar het leren van vaardigheden. Vooral het kritisch beoordelen van informatie wordt een belangrijke vaardigheid
  • Opkomst van kleinschalige, decentrale energieopwekking. Wijken verenigen zich als grotendeels zelfvoorzienende ‘mini-energiecentrales’. Bruikbare restenergie wordt afgetapt uit menselijk lichaam
  • Sensorrevolutie: alles is ‘getagd’ met sensoren die werken als zintuigen. Positiebepaling van apparaten, objecten en personen neemt sterk toe. Werkgevers weten precies waar hun werknemers zijn, transporteurs weten waar hun wagens zijn.

En 10 jaar later moeten we gaan nadenken over wat artificial intelligence en cognitive computing voor invloed heeft op de samenleving en dus op ons onderwijs. En als het onderwijs verandert in in-demand learning in plaats van just-in-case learning, uitgaat van de individuele talenten, focust op het levenslang leren ….. wat betekent dat voor ons onderwijssysteem? Voor de waarde van diploma’s? Allemaal interessante vragen waaruit blijkt dat behalve dat het van belang is om onze studenten een creatieve, kritische blik naar de toekomst toe bij te brengen, scenarioleren ook van belang voor onze eigen organisatie. Weten we met zijn allen welke kant we op willen? Hoe we andersom gaan doen? Ik schrijf mijn visie maar toch maar weer als opmerking in de kantlijn van de notitie. Wie weet wordt het verwerkt 🙂

By the way … Ik kreeg een uitnodiging voor de bijeenkomst van Zuyd Living Lab. Zoals je weet denken studenten hierin natuurlijk al na over de toekomst van Zuyd. Vanavond presenteren de studenten hun inzichten en ideeën die ontwikkeld zijn. Ik ben erg nieuwsgierig en benieuwd wat ik hiervan leer. Blogje volgt natuurlijk.

LivingLab

Groeten,
Judith

Anti-social

Je zult wel denken Marcel, wat schrijft ze nou? Judith anti-social? Zij die zo gelooft in de kracht van het open kennis delen via sociale netwerken. Toch ervaar ik dat steeds meer online gesprekken plaatsvinden via direct messaging apps als WhatsApp en Facebook Messenger, maar ook via groepsgesprekken en DM’s in Twitter en LinkedIn. En vele onderzoeken (o.a.) laten zien dat ondanks het hoge aantal gebruikers van Facebook, communicatie steeds meer buiten de open sociale netwerken zoals Facebook en Twitter plaatsvinden.

Ik vind dat jammer.

In mijn blog afgelopen week over ‘be nice or leave’ had ik het al over het onbeschotte social mediagedrag van sommige mensen. Dat lijkt ertoe te leiden dat steeds meer mensen niet meer de openbare communicatieruimte opzoeken maar steeds meer in besloten groepen communiceren en samenwerken. Dat voelt meer vertrouwd en veiliger. Via Twitter ( 🙂 !) las ik het artikel Teens have a smart reason for abonding Facebook and Twitter. Daarin beschrijft Felicity Duncan (assistant professor of digital communication and social media at Cabrini College) de redenen waarom jongeren steeds minder actief zijn op open sociale netwerken als Facebook, Instagram en Twitter. Jij hebt deze beweging ook al geconstateerd in je blog ‘verbonden’ 

En toch merk ik dat dit botst bij het bloggen of het openbaar posten. Ik merk dat ik meer en meer Facebook Messenger, Whatsapp of LinkedIn messages gebruik in het 1-op-1 contact in plaats van de boodschap wereldwijd te posten op deze of andere blogs of op mijn Facebook timeline. En dan beschouw ik me als een open persoon. Hoe dat komt dat weet ik niet precies, maar ik weet wel dat dit me soms stopt om te schrijven.

Duncan benoemt 3 redenen waarom steeds meer jongeren de open sociale netwerken mijden

  1. Steeds meer volwassenen gebruiken sociale media als Facebook. Jongeren willen hun gezellige op-stap foto’s met hun vrienden delen, niet met hun ouders en grootouders.
  2. Jongeren zijn steeds mediawijzer geworden en realiseren zich dat “Those pics are there forever!” als je iets online plaatst.
  3. Sociale media wordt door jongeren steeds meer strategisch ingezet. Ze maken meerdere accounts aan op de diverse platformen en maken onderscheid in dat wat ze publiek (zakelijk) plaatsen of persoonlijk (privé).

Ik herken deze redenen ook wel bij de jeugd in mijn directe omgeving 🙂 En zelf maak ik inmiddels ook wel een strikte scheiding tussen zakelijk (LinkedIn) en privé (Facebook) communiceren. Twitter zit er een beetje tussenin, hoewel ik het wel steeds meer beroepsmatig gebruik dan voor gezellige ‘koffiehoek’ gesprekken met tweeps. Voorheen zat ik nog wel eens met onbekenden gezellig op een ‘twitterbank’ een tv-programma te reviewen. Dit soort gezelligheid is weg.

Ik mis dat wel.

Duncan signaleert wel enkele problemen voor de bedrijven die adverteren via deze open sociale netwerken, en natuurlijk voor Facebook zelf ook die leeft van de ‘vind ik leuks’. Whatsapp is nog steeds reclamevrij, maar is wel van Facebook. Ik kan me zomaar voorstellen dat als de interactie via Facebook terug blijft lopen, we à la YouTube eerst verplicht 15 seconde naar een reclame moeten kijken alvorens we de reactie van elkaar kunnen lezen. Hebben we dat er voor over zolang het maar gratis blijft?
Daarnaast zullen ouders die het leven van hun kinderen online willen volgen, het waarschijnlijk minder leuk. Ach, dat vind ik een minder probleem, misschien eerder een voordeel. Hoort bij het loslaten 😉

Ik onderschrijf wel de zorgen zoals Duncan dat verwoordt in haar slotconclusie:

The great promise of social media was that they would create a powerful and open public sphere, in which ideas could spread and networks of political action could form. If it is true that the young are turning aside from these platforms, and spending most of their time with messaging apps that connect only those who are already connected, the political promise of social media may never be realized.

Wat deze ontwikkeling van open naar gesloten sociale netwerken voor de professionele ontwikkeling van onze studenten en medewerkers betekent? Uiteraard is de kracht van je persoonlijke leeromgeving afhankelijk van de samenstelling van je netwerk in combinatie met verschillende social mediatools, zoals Wilfred Rubens dat schrijft, en misschien zijn open sociale netwerken niet geschikt voor dialoog, maar hooguit voor het attenderen en geattendeerd worden.

Twitter is natuurlijk ook voor de snelle contacten. Maar ze zijn zo gemakkelijk gelegd en het open zo snel deuren, dat heb ik toch al vele malen ondervonden. Zo waardevol voor mij als professional. Ik kom op deze manier met mensen in aanraking die ik anders niet ontmoet had, als ik in mijn eigen netwerkje was gebleven. Als er steeds minder mensen open hun kennis delen, en dat alleen doen maar in de beslotenheid van een veilige sociaal netwerk, komt dan de hele ‘open’-beweging ook niet onder druk te staan? Als jij al zoveel gedeeld hebt in jouw eigen samengesteld netwerkje dan is het op een gegeven moment op. Ieder mens heeft immers ook maar beperkt de tijd om kennis te delen. Je maakt keuzes. Dus daaarom snap ik wel waarom het jou stopt om te schrijven, Marcel.

Is dit het begin van het einde? Van mijn permanente deskundigheidsbevorderingscursus? Van mijn Twitter-serendipity? Van mijn Twitter-procrastinatiegedrag?

Tsja. Ach.

Als velen de keuze maken om niet meer te delen via open sociale netwerken, herleven mischien weer oude tijden. Een revival van het reactieveld onder onze blogberichten 🙂

Kennis delen? Ja graag!

Anti-social? Neuj 🙂

Groeten,
Judith

Blended learning als middel voor onderwijsvernieuwing #onderwijsontwerpen

BL_UMCHallo Marcel,

In mijn serie #onderwijsontwerpen hoort ook deze uitgave van het UMC Utrecht. Ik heb al een paar keer eerder geblogd over hun programma Onbegrend Leren. In dit vierjarig programma is geëxperimenteerd in verschillende deelprojecten (e-modules, e-simulaties, e-lectures, e-assessments, videoreflectie en ‘innovatieve projecten) met nieuwe onderwijsvormen binnen de medische opleidingen van het Utrechts Universitair Medisch Centrum.

In 2011 hebben zij de ambitieuze doelstelling geformuleerd:

“Iedere student en medewerker heeft in 2016 binnen iedere opleiding overal en altijd toegang tot digitale bronnen, communicatiemiddelen en instrumenten voor feedback en beoordeling.”

Dat zijn nog eens ambities! En daar hebben ze dan ook fors in geïnvesteerd: 44 medewerkers (24 fte) waren hierbij betrokken. Ik heb al eerder hun supportorganisatie geroemd. Door continue te evalueren en intern de lessons learned terug te koppen is er een lerende organisatie ontstaan. Prachtig toch! Deze good practice moet ik ook maar eens intern delen.
Bron: SURF

Zie ook de video over ervaringen binnen de diverse deelprojecten.

>Download publicatie

Judith